Khi người tặng là nam và người nhận là sếp nữ: mấy chỗ dễ gây hiểu lầm
Bốn bài trước của mục này nói về việc tránh mấy mặc định khi tặng sếp nữ, chuyện 8/3 và 20/10 ở công sở, quà cho nhóm có cả nam và nữ, và mấy lời tưởng là khen mà không phải. Bài này nói một tình huống cụ thể: người tặng là nam, người nhận là sếp nữ.
Nhiều người ngại chính ở đây, và vì ngại nên hoặc là không tặng gì, hoặc là chọn đại một món. Cả hai đều không cần thiết — chỉ cần nhớ vài nguyên tắc thì mọi thứ rất bình thường.
Nguyên tắc gốc: quà thuộc về quan hệ công việc
Món quà nên nói lên sự ghi nhận về công việc, không nói gì về con người ở khía cạnh riêng tư. Đây là một câu, nhưng nó giải quyết gần hết các câu hỏi phía dưới.
Cách kiểm nhanh: nếu đổi người nhận thành một người sếp nam, món quà này có còn phù hợp không? Nếu câu trả lời là không, hãy chọn món khác.
🔴 Nhóm món nên tránh
- Đồ mang tính riêng tư: nước hoa, đồ trang điểm, đồ mặc, đồ dùng cá nhân. Chúng ngụ ý bạn để ý tới những thứ không thuộc phạm vi công việc.
- Trang sức — kể cả món giá vừa phải; đây là nhóm dễ bị hiểu khác nhất.
- Món ngụ ý về ngoại hình, cân nặng, tuổi tác. Bài về những lời tưởng khen mà không phải ở mục này đã nói: cùng một họ vấn đề.
- Món gợi ý về đời sống gia đình nếu bạn không được chia sẻ chuyện đó — quà cho con, quà cho chồng, đồ dùng gia đình.
- Món quá đắt so với mức thông thường trong nhóm; giá cao tạo cảm giác có hàm ý.
- Thiệp viết tay dài với lời lẽ mang màu cá nhân.
Nhóm an toàn và vẫn chu đáo
- Đồ dùng cho công việc: sổ, bút tốt, đồ để bàn, giá đỡ.
- Trà, cà phê, bánh — nhóm dùng được và không mang hàm ý gì.
- Cây nhỏ để bàn.
- Sách, nếu bạn biết chắc mối quan tâm về nghề nghiệp của họ.
- Phiếu quà tặng cho một dịch vụ trung tính, trong mức hợp lý.
- Một phần quà chung của cả nhóm — đây gần như luôn là lựa chọn nhẹ nhàng nhất.
Cách trao mới là phần quan trọng
- Trao ở nơi công khai — trong phòng làm việc chung, cuối buổi họp, chỗ có người khác. Tránh trao riêng ở nơi kín hoặc ngoài giờ.
- Tặng thay mặt cả nhóm nếu được. Vừa hợp lý về chi phí, vừa xoá hẳn mọi khả năng hiểu khác.
- Thiệp ký tên cả nhóm, hoặc nếu ký riêng thì viết ngắn và nói về công việc.
- Không nhắn tin ngoài giờ để báo về món quà; một câu trong giờ làm việc là đủ.
- Trao rồi thì thôi — không nhắc lại nhiều lần, không hỏi đã dùng chưa.
Viết thiệp thế nào
Ngắn, cụ thể, và nói về việc:
- "Cảm ơn chị đã hỗ trợ nhóm em trong dự án vừa rồi. Chúc chị một năm mới nhiều sức khoẻ."
- "Chúc mừng chị và cả phòng. Em cảm ơn chị đã tin tưởng giao phần việc đó cho em."
Tránh những câu bình luận về ngoại hình, về tuổi, hoặc những lời chúc mang màu cá nhân. Một dòng ghi nhận công việc cụ thể bao giờ cũng đáng nhớ hơn một câu chúc hoa mỹ.
Khi bạn là người duy nhất muốn tặng
Nếu cả nhóm không ai tặng mà riêng bạn muốn, hãy cân nhắc hai điều: món đó có nằm trong mức bình thường không, và bạn có thoải mái khi đồng nghiệp biết chuyện này không.
Nếu cả hai câu đều "có" thì cứ tặng, trao công khai và giữ mọi thứ gọn. Nếu một trong hai câu làm bạn ngần ngừ, thì một lời cảm ơn trực tiếp trong giờ làm việc là lựa chọn tốt hơn — và nó cũng có giá trị thật.
Ở chiều ngược lại
Cũng nên nói cho đủ: nếu bạn là người nhận và thấy một món quà vượt ranh giới, bài về khi mình là người nhận quà ở mục khác của trang này có cách từ chối nhẹ nhàng. Nguyên tắc chung vẫn vậy — nói sớm, viện quy định, giữ giọng ấm.
Và nếu nơi làm việc của bạn có quy định về quà tặng thì đó là điều nên biết trước khi mua, không phải sau khi trao.
Nói gọn lại
Chọn món mà bạn vẫn tặng được nếu người nhận là một người sếp nam, tránh nhóm đồ mang tính riêng tư, trao ở nơi công khai và tốt nhất là thay mặt cả nhóm. Thiệp thì ngắn và nói về công việc. Làm vậy thì chuyện tặng quà trở lại đúng bản chất của nó: một cách ghi nhận, chứ không phải một tình huống phải suy nghĩ.