Quà hợp mệnh mà không cần hỏi năm sinh sếp: chọn màu và chất liệu theo ngũ hành một cách an toàn
Mục tặng theo tuổi đã bàn chuyện khi nào nên tặng theo tuổi và những rủi ro của nó. Bài này dành cho tình huống rất hay gặp: muốn quà hợp mệnh người nhận, nhưng không biết hoặc không tiện hỏi năm sinh. Hỏi năm sinh cấp trên để chọn quà có thể thành tò mò không cần thiết; đoán theo vẻ ngoài thì dễ sai. Có cách chọn an toàn hơn.
Ngũ hành và màu sắc: bảng quen thuộc
Theo cách chọn màu phổ biến, mỗi mệnh có màu “bản mệnh” và màu “tương sinh” được coi là tốt:
- Kim: trắng, xám, ánh kim; tương sinh là vàng đất, nâu (Thổ sinh Kim).
- Mộc: xanh lá; tương sinh là xanh dương, đen (Thuỷ sinh Mộc).
- Thuỷ: xanh dương, đen; tương sinh là trắng, xám (Kim sinh Thuỷ).
- Hoả: đỏ, hồng, cam, tím; tương sinh là xanh lá (Mộc sinh Hoả).
- Thổ: vàng đất, nâu; tương sinh là đỏ, hồng (Hoả sinh Thổ).
Cũng theo quan niệm này, mỗi mệnh có màu “tương khắc” nên tránh. Đây là phần làm người tặng lo nhất khi không biết mệnh người nhận.
Màu trung tính: an toàn với hầu hết mọi người
Không có màu nào hợp với tất cả các mệnh theo bảng trên, nhưng có những màu ít bị coi là “khắc” rõ rệt và được dùng rất phổ biến trong quà công sở: trắng ngà, kem, be, xám nhạt, nâu gỗ tự nhiên. Những màu này không gây cảm giác mạnh, hợp văn phòng, và người có để ý ngũ hành cũng hiếm khi thấy phạm. Món quà màu trung tính, chất liệu tốt thì an toàn hơn món quà màu đỏ rực hay đen bóng.
Chất liệu: gỗ, gốm, đá, kim loại, vải
Trong quan niệm ngũ hành, chất liệu cũng mang hành: gỗ là Mộc, gốm sứ và đá là Thổ, kim loại là Kim, thuỷ tinh và đồ liên quan nước là Thuỷ, đồ đỏ, đồ có lửa là Hoả. Khi không biết mệnh, những món kết hợp nhiều chất liệu nhẹ nhàng, như cốc gốm có nắp gỗ, hộp bút gỗ có chi tiết kim loại, thường được coi là cân bằng. Quan trọng hơn: chất liệu tốt, làm kỹ thì người nhận dùng lâu, bất kể mệnh gì.
Đọc tín hiệu từ chính đồ dùng của sếp
Người có để ý ngũ hành thường để lộ ra qua đồ dùng hằng ngày: màu ví, màu xe, màu ốp điện thoại, vòng đá đeo tay, vật trang trí trên bàn. Một người đeo vòng thạch anh xanh, bàn làm việc có cây xanh, sổ tay bìa xanh lá có thể đang chọn theo hành Mộc hoặc Hoả. Không cần đoán chính xác mệnh, chỉ cần đi theo màu mà họ đã tự chọn. Đó là cách tặng hợp ý an toàn nhất, vì chính người nhận đã chọn những màu đó.
Khi biết chắc năm sinh
Nếu biết chắc năm sinh, có thể tra mệnh theo năm sinh âm lịch (lưu ý người sinh đầu năm dương lịch trước Tết thường tính theo năm âm trước). Dù vậy, cũng không nên chọn món quá “đậm” màu mệnh. Một cây bút màu đỏ chói cho người mệnh Hoả có khi lại không hợp gu. Màu hợp mệnh nên đi ở chi tiết, không nhất thiết phủ cả món.
🔴 Đừng biến món quà thành lời phán về vận mệnh người nhận
Đây là phần quan trọng nhất của bài. Tặng theo mệnh có một rủi ro ít người nghĩ tới: người nhận có thể không thích ai khác bàn về vận mệnh của mình. Một tấm thiệp ghi “em chọn màu này vì năm nay anh mệnh Kim bị khắc, cần bổ Thổ” nghe như đang phán về chuyện riêng, có khi còn gợi ý năm nay sếp gặp hạn. Với người không tin, nó thành kỳ quặc; với người tin, nó có thể gây lo lắng.
Cách giữ mình: nếu chọn theo mệnh, cứ chọn lặng lẽ; lời chúc chỉ nói về sức khoẻ, công việc, gia đình. Không giải thích chuyện tương sinh tương khắc trong thiệp, không nhắc “năm hạn”.
Những món trung tính dễ chọn
- Bộ ấm chén gốm men nhạt, men rạn, men ngọc.
- Sổ tay bìa da, bìa vải màu be, nâu.
- Hộp đựng danh thiếp, hộp bút bằng gỗ.
- Bình gốm nhỏ, đĩa gốm trang trí.
- Khăn quàng lụa, khăn len màu trung tính cho mùa lạnh.
Khi nào không nên tặng theo mệnh
Khi người nhận theo tôn giáo không dùng quan niệm ngũ hành, khi người nhận là đối tác nước ngoài không quen khái niệm này, hoặc khi mình không chắc họ có quan tâm. Lúc đó, chọn theo sở thích, theo nhu cầu thật của người nhận là đủ.
Hoa và cây theo màu mệnh
Hoa và cây là nơi người ta hay áp màu mệnh nhất, vì màu hoa nhìn thấy ngay. Một bó hoa đỏ cam rực rỡ cho người mệnh Hoả, Thổ; một chậu cây lá xanh cho người mệnh Mộc, Hoả; hoa trắng, vàng nhạt cho mệnh Kim. Khi không biết mệnh, hoa nhiều màu nhẹ nhàng phối với nhau, hoặc một chậu lan hồ điệp màu trắng, vàng nhạt thường là lựa chọn an toàn. Cần nhớ một điều không liên quan ngũ hành mà quan trọng hơn: hoa trắng, đặc biệt cúc trắng, ở nhiều nơi gắn với tang lễ; tặng hoa trắng thuần dịp vui thì nên phối thêm màu khác. Cây trong chậu thì chọn loại dễ chăm, chịu bóng, vì phòng làm việc thường thiếu sáng.
Phong bì, giấy gói và màu đỏ
Giấy gói, phong bao đỏ là màu chung của dịp vui ở Việt Nam, hầu như không ai coi là phạm mệnh khi chỉ là lớp gói bên ngoài. Không cần đổi giấy gói theo mệnh người nhận; dồn sự chú ý vào món quà bên trong là đủ.
Nói gọn lại
Không cần hỏi năm sinh để chọn quà hợp mệnh: dùng màu trung tính, chất liệu tốt, và đi theo màu mà chính người nhận đã chọn cho đồ dùng của họ. Nếu biết mệnh, cho màu hợp mệnh vào chi tiết. Và đừng viết lời phán về vận hạn trong thiệp.